
مرامنامهی «انجمنِ فارسیِ سَره»
انجمن فارسیِ سَره، گروهی از دوستداران و دلبستگان زبان فارسی را دربرمیگیرد که در گفتار و نوشتارِ فارسی، خواستارِ سَرهگرایی هستند.
فارسیِ سره، زبانی است که از واژههای بیگانه ـ خواه، عربی و خواه غربی مانندِ فرانسوی و انگلیسی و جز آن ـ تا جایی که میتواند، پاک و پیراسته باشد.
انجمن فارسیِ سره هرگز با هیچیک از زبانهای نامبرده، ستیز ندارد؛ زیرا از یکسو عربی، زبانِ دین و کتابهای مقدّسِ ماست و از سوی دیگر، فراگیریِ دستِکم یکی از زبانهای اروپایی در کنار فارسی، بجا و بایسته است.
انجمن فارسیِ سره بر آن است که راهیابیِ گسترده و روزافزونِ واژههای بیگانه به پهنهی زبان فارسی در دورههای گوناگون، میدان را برای واژهسازیِ زبانِ ما تنگ کرده و آن را به وامگیری و وابستگی عادت داده است. ازاینرو میباید توانِ ازدسترفتهی زبان فارسی را بدان بازگرداند و آرامآرام واژگانِ فارسی را به جای واژگانِ بیگانه نشانْد.
در این جایگزینی و برابریابی، هدفمان آن نیست که یکباره همهی واژههای بیگانه را از زبانِ خود برانیم، زیرا چنین شیوهی تندروانهای نهتنها نزد مردمِ فارسیزبان پذیرفته نیست، بلکه در هیچ جای جهانِ امروزی نیز نمیتوان زبانی یافت که یکسره بینیاز از وامواژهها باشد.
سرمشقِ انجمن فارسیِ سره برای ورزیدگی در زبان فارسی و یادگیریِ شگردهای واژهسازی، شاهنامهی فردوسی است. فردوسی در کتابِ بیمانندِ خود با کاربردِ کمتر از یکدرسد [1] واژهی بیگانه، بهخوبی نشان داده است که زبان فارسی چگونه با بهرهیابیِ آگاهانه از گنجینهی بیپایانِ واژگانش میتواند نیازها و خواستههای خود را در همهی زمینهها برآورده کند.
انجمن فارسیِ سره، گروهی میانهرو و بیادّعاست؛ بر پایهی دانشهای زبانشناسی و ادبیّات، راهِ خود را آهسته و پیوسته دنبال میکند، همواره برای بهسازیِ شیوهای که درپیش گرفته است، میکوشد؛ و دراینرهگذرْ دیدگاهها، رهنمودها و پیشنهادهای یکایکِ علاقهمندان به زبان فارسی را ارج مینهد.
انجمن فارسیِ سره که در سال 1384 خورشیدی، با همین نام و با سرواژهی «اَفسر» (اَنجمن فـارسی سره) پایهگذاری شده است، اکنون با گشایش وبگاه، کارها و برنامههای خود را گسترش میدهد.
پیوستگان انجمن، پیمان میبندند که در گفتار و نوشتار همواره واژگان فارسیِ پیشنهادی را به جای واژگان بیگانه به کار برند.
کسانی که خواهانِ پیوستن به انجمن فارسیِ سره هستند، به بخش «نامهنگاری به ما» بنگرند.
[1] (۱۰۰) بیگمان واژهای فارسی است و گویا برای آنکه با «سدّ» عربی (به معنای آببند) آمیخته نشود، آن را با صاد نوشتهاند، امّا امروزه شکلِ اصیل آن همچنان در واژهی «سَده» به جا مانده است. ازاینرو انجمن فارسی سره املای آن را با سین درستتر میداند: از این دست است واژهی شست (۶۰).